Ambassadeur in elektronisch voorschrijven
Sophie Klapwijk-Strumphler en Gerda Mensink-van den Boom

Ruim tien jaar geleden maakte huisarts Wim Koekkoek kennis met de mogelijkheden van een elektronisch voorschrijfsysteem. Hij heeft dat onder de Astense huisartsen met verve aan de man en vrouw gebracht. Inmiddels hebben zij een zeer goed gevuld EVS ? je kunt bijna spreken van een Astens formularium.

In 1977 begon Wim Koekkoek te werken als apotheekhoudend huisarts in een duopraktijk: `Twee jaar later, toen we de apotheek moesten opgeven, kozen we zelf een apotheker uit. Van meet af aan was er maandelijks overleg tussen apotheker en de plaatselijke huisartsen. Uitgebreide bijeenkomsten van een uur of drie, waarbij we veel van elkaar leerden.' Toen er jaren later in 1992 geautomatiseerd moest worden, was communicatie met de apotheek dan ook een van de voorwaarden. De keuze viel op Arcos, het enige systeem waarmee dat op dat moment kon. In oktober 2007 is de praktijk, waar inmiddels zes huisartsen werken, overgestapt op Mira.

Wim is huisarts in hart en nieren, hij houdt van de gevarieerdheid van zijn vak en vindt het fijn om lan-gere tijd met mensen mee te lopen. Hij laat ook zijn handen graag wapperen, heeft plezier in kleine chirurgie en houdt ervan om bijvoorbeeld een hypertensie zorgvuldig te regelen. Op de vraag naar hobby's binnen het huisartsenvak, noemt hij spontaan automatisering en elektronisch voorschrijven in het bijzonder. Na dertig jaar is Wim eind 2007 - vanwege zijn leeftijd - met zijn werk als huisarts gestopt, maar hij blijft actief in de automatisering voor de Astense huisartsen.

Wim Koekkoek

Waar komt de liefde voor het EVS vandaan?

`De ervaring leerde dat de FTO-afspraken niet binnen handbereik waren als je ze nodig had. Die stonden toen nog op papier. Ruim tien jaar geleden zag ik op een NHG-congres een demonstratie van het oude Prescriptor. Ik wist meteen dat dat voor ons de oplossing was. Als we al die afspraken in dat EVS zouden kloppen en zouden overstappen op ICPC-coderen, hadden we de FTO-afspraken altijd bij de hand. Mijn collega's reageerden positief. Ik kreeg zelfs een halve dag per week van hen vrij om die tijdrovende klus samen met de apotheker te klaren. Dat hebben we gedaan en dan kom je van het een in het ander. Het leek ons bijvoorbeeld handig om bij een hypertensie meteen de Standaard te raadplegen. Die heb ik er dus ingezet. Een heidense typklus. We hadden ook al snel veel contact met Digitalis. Allerlei ideeën van ons zijn door hen toentertijd overgenomen.'

Hoe staat het ervoor anno 2008?

`Typen is er niet meer bij. Alles is digitaal beschikbaar. En gemaakte afspraken worden in een centraal bestand ingevoerd en zijn meteen beschikbaar voor FTO-deelnemers. Het huidige Prescriptor is een prachtig EVS. Als je in je HIS een ziektebeeld codeert kom je via een muisklik of functietoets rechtstreeks in het EVS. Dan kun je verschillende dingen doen. Je kunt nog even een NHG-standaard raadplegen, je kunt een patiëntenbrief printen en je kunt medicijnen voorschrijven. En van ieder geneesmiddel dat je voorschrijft, kun je meteen naar het Farmacotherapeu-tisch Kompas. Bijvoorbeeld om de bijwerkingen te bekijken of om te controleren of dit middel kan worden voorgeschreven tijdens een zwangerschap. Dus je hebt je complete bewaking rondom het voorschrijven en alle aanvullende adviezen onder handbereik. Er zijn nog steeds huisartsen die opzien tegen dat coderen. Maar dat lijkt erger dan het is. Er zit een prima thesaurus in, die het zoeken echt gemakkelijk maakt. Huisartsen krijgen met dit EVS een stuk gereedschap in handen waardoor hun spreekuur veel soepeler verloopt en ze dus meer kwaliteit leveren.'

De basisvulling van Prescriptor bestaat op dit moment uit het NHG-formularium, de NHG-standaarden en -patiëntenbrieven, en het Farmacotherapeutisch Kompas. Daarnaast kan iedere gebruiker zich abonneren op een of meer andere formularia. Wim is een enorme pleitbezorger van het vullen van het EVS met lokale of regionale afspraken. `Hoe beter gevuld, hoe minder vaak je misgrijpt. Het voordeel daarvan is dat je er van alles en nog wat in kwijt kunt. Als we iets missen, dan maken we het. De Astense huisartsen roepen bij een eerste voorschrift in 90 procent van de gevallen het EVS aan. Nooit zonder resultaat, want ons EVS is erg uitgebreid. Het NHG heeft de farmacotherapeutische richtlijnen vooral gebaseerd op de Standaarden. Wij maken de vertaling naar onze praktijken. Wij hebben er bijvoorbeeld ook verbandmiddelen inzitten. Huisartsen zijn vaak eindeloos aan het zoeken om een plakker, windsel of gaas te vinden. Wij hebben dat één keer grondig uitgezocht en onder code A56 (verband, compressie, tamponnade) gezet. Alle verbandmiddelen die wij gebruiken, staan nu bij elkaar. Een ander voorbeeld. Een van onze huisartsen doet reizigersvaccinaties. Daarvoor hebben we er alle vaccins en malariamedicatie ingezet, inclusief wanneer je moet beginnen en hoe lang je het moet doorgebruiken, onder A44 (immunisatie, preventieve medicatie). Dan kun je het complete verhaal op elk moment aanklikken.'

Wie moeten er werken met een EVS?

`EVS is voor elke Nederlandse huisarts van belang vanwege het gemak en de standaardisering met vrijheid. Als het lukt om binnen je FTO therapieën en ziektebeelden uit te discussiëren en op basis van goede gronden keuzen te maken, dan bouw je ervaring op met een groep geneesmiddelen die je samen vaststelt. Dan heb je niet meer de behoefte om elke keer het nieuwste van de artsenbezoeker maar eens te gaan uitproberen. Dan kies je voor goed en consequent voorschrijven. Dan hoef je niet meer uit te zoeken hoe het ook alweer zat met die dosering of leeftijd. Want het ligt vast en je hebt het meteen bij de hand. En het wordt nog goedkoper ook. In Asten wonen 16.000 inwoners - 1 promille van alle Nederlanders. Wij zijn op jaarbasis € 300.000 goedkoper dan het landelijke gemiddelde. Maar wij hebben het nooit over centen. Ons doel is om meer te weten over geneesmiddelen en beargumenteerd rationeel voor te schrijven. Ik vind overigens wel dat ziektekostenverzekeraars FTO-groepen die op de Astense manier willen werken, financieel moeten ondersteunen. FTO-groepen zouden op zijn minst de tijd die het kost om het EVS te vullen met de lokale afspraken en om het EVS up to date te houden, moeten kunnen declareren.

Natuurlijk kun je in je eentje beginnen met het gebruiken van het EVS. Maar om mensen echt enthousiast te maken zou je in FTO-verband een of twee ziektebeelden onder handen moeten nemen. Hypertensie en diabetes bijvoorbeeld. Dan wordt snel duidelijk wat de voordelen van EVS zijn en hoe eenvoudig het is.'

Wilt u reageren?
Sophie Klapwijk-Strumphler, e-mail : sophieklapwijk - AT - xs4all.nl
Gerda Mensink-van den Boom, e-mail : tweespraak - AT - tiscali.nl

naar boven